Hoe werkt Kwispellezen?

Deelnemende kinderen volgen een programma van acht individuele voorleessessies. Een sessie duurt 15 minuten en vindt één keer per week plaats. Bij elke sessie is een begeleider van Hulphond Nederland, een speciaal opgeleide Therapie-hulphond en een bibliotheekmedewerker betrokken. In de bibliotheek is een rustige ruimte ingericht voor het voorlezen. De hond ligt of zit op zijn kussen en het kind en de begeleider zitten naast de hond. Op deze manier kunnen het kind en de hond gemakkelijk contact maken. Eerst maken het kind en de begeleider een kort praatje om het kind op zijn gemak te stellen. Vervolgens leest het kind voor aan de hond. De hond luistert aandachtig en geeft geen oordeel over het voorlezen. Dit verlaagt de druk om te presteren, waardoor kinderen meer ontspannen zijn. Het voorlezen aan de hond bezorgt de kinderen een succeservaring. Dit vergroot hun zelfvertrouwen en de motivatie om te lezen, met als gevolg dat ook hun leesvaardigheid toeneemt. De begeleider kan eventueel ‘via de hond’ vragen stellen over wat er gelezen is. Ter afsluiting mag het kind de hond een beloning geven.

De honden die voor Kwispellezen worden ingezet, zijn door Hulphond Nederland opgeleide Therapie-hulphonden. Deze honden zijn speciaal opgeleid om met kinderen te werken. De hond is zodanig opgeleid dat externe prikkels hem weinig afleiden. Daarnaast voelt de hond goed aan welke mate van interactie tussen hem en het deelnemende kind prettig werkt.

Naast de hond is een begeleider van Hulphond Nederland aanwezig, die ervaring heeft met kinderen en de hulphond begeleidt. Een bibliotheekmedewerker plant en organiseert de voorleessessies. Bibliotheken kunnen tevens het ‘Kwispellezen Ouderprogramma’ aanbieden, waarmee ouders hun kind kunnen stimuleren om thuis te lezen. Hiervoor is een leesconsulent nodig.

Kinderen, dieren, ouders en leerkrachten stellen allemaal hun vertrouwen in Kwispellezen. Daarom is de nodige deskundigheid en zorgvuldigheid aan de orde. De gecombineerde expertise van de Bibliotheek Midden-Brabant en Hulphond Nederland versterkt de constructie van Kwispellezen en is daarmee onderscheidend ten opzichte van andere initiatieven met voorleeshonden.

Onderzoek

Voorlezen aan honden zorgde in het buitenland al voor bemoedigende resultaten. Voorafgaand aan Kwispellezen zijn de ervaringen met het voorlezen aan honden in het buitenland en op enkele plaatsen in Nederland bestudeerd. Op basis hiervan zijn de meest effectieve methoden beschreven en aanbevelingen gedaan voor de aanpak van Kwispellezen.

In 2017 vond een pilot project van Kwispellezen plaats in de Bibliotheek Waalwijk. De resultaten toonden aan dat Kwispellezen bijzonder effectief is. Zowel de kinderen als hun leerkrachten, ouders en de begeleider van de voorleessessies ervoeren een toename in het zelfvertrouwen en in de leesmotivatie van de deelnemende kinderen. Dit zijn twee belangrijke voorwaarden voor leesvaardigheid. Naar aanleiding van de pilot is besloten om Kwispellezen verder uit te breiden. Op dit moment wordt Kwispellezen in verschillende bibliotheken in Nederland aangeboden. Bekijk hier welke bibliotheken deelnemen.

In 2018 gaven Jessica van den Hurk (Hulphond Nederland) en Coosje van der Pol (De Bibliotheek Midden-Brabant) een presentatie over Kwispellezen op het wetenschappelijk congres van Stichting Lezen. Het bijbehorende artikel is te vinden op de pagina In de media.